.tr Alan Adlarında Süre Dolunca Ne Olur?

Süresi dolan bir .tr alan adı hemen boşa düşmez. Yürürlükteki İnternet Alan Adları Yönetmeliğine göre önce kullanımı iki ay durdurulur, ardından ad yeniden tahsise açılır ve bir ay daha başvuru alınmaz. Bu takvim gTLD'lerdeki redemption ve pendingDelete sürecinden farklı işler.

TRABİS dönemi: kısa arka plan

.tr alan adları uzun yıllar ODTÜ bünyesindeki nic.tr tarafından yönetildi. 14 Eylül 2022'den beri kayıtlar TRABİS (.tr Ağ Bilgi Sistemi) üzerinden yürütülüyor (bkz. registrar ve registry: .tr örneği). Kurallar, 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu'na dayanan İnternet Alan Adları Yönetmeliği'nde yer alır (Resmî Gazete 7/11/2010, sayı 27752; son değişiklik 20/4/2021, sayı 31460). IANA kayıtlarında .tr'nin sorumlu kuruluşu BTK olarak görünür. TRABİS sitesinin künyesinde ise 2026 itibarıyla Siber Güvenlik Başkanlığı adı geçiyor.

TRABİS terminolojisinde registrar'a kayıt kuruluşu (KK), registrant'a alan adı sahibi, kayda ise tahsis denir. Bir alan adı tek seferde en az bir, en fazla beş yıl için tahsis edilir. Yenileme sonrasında da kalan süre beş yılı aşamaz.

Belge gerekiyor mu?

TRABİS'e geçişle birlikte .com.tr, .net.tr ve .org.tr belgesiz hale geldi. Bu uzantılarda tahsis artık "ilk gelen ilk alır" kuralıyla yapılıyor. TRABİS'in belgeli alan adları listesinde ise şu alt alanlar yer alıyor: .av.tr, .bel.tr, .dr.tr, .edu.tr, .gov.tr, .k12.tr, .kep.tr, .pol.tr ve .tsk.tr. Bunlar ilgili meslek mensuplarına veya kurumlara belge karşılığında verilir. Doğrudan .tr uzantılı (ornek.tr) adların ilk tahsisi 14 Eylül 2023'te öncelik dönemleriyle başladı ve öncelik dönemleri tamamlandıktan sonra ilk gelen ilk alır kuralı uygulanır. Tahsise kapalı ya da tahsisi kısıtlı ad listelerindeki adlar ise süre dolsa bile herkese açılmaz.

Süre dolunca adım adım ne olur?

1. Bitişten en az üç ay önce: Kayıt kuruluşu, alan adı sahibini en az e-posta yoluyla bilgilendirmek ve yenileme talep etmek zorundadır (Yönetmelik md. 9/1).
2. Bitiş tarihi: Tahsis süresinin sonuna kadar yenilenmeyen alan adının kullanımı iki ay süreyle durdurulur. Bu süre içinde sahibin başvurusuyla tahsis yenilenebilir (md. 9/3).
3. İki ayın sonu: Yenileme talebi gelmezse ad yeniden tahsise açılır ve bu durum kurumun internet sitesinde yayımlanır (md. 12/1).
4. Sonraki bir ay: Yeniden tahsise açılan bu ad için bir ay süreyle başvuru alınmaz (md. 12/1).
5. Başvuruya açılış: Bekleme süresi bitince ad, belgesiz uzantılarda ilk gelen ilk alır kuralıyla, belgeli uzantılarda ise belge şartıyla yeniden kaydedilebilir.

Özetle, bitiş tarihinden yeniden kayda kadar yaklaşık üç ay geçer. Gün sayımı, açılış saati ve durdurma döneminde ek ücret olup olmadığı yönetmelikte açıkça yazmaz; bunları kayıt kuruluşunuzdan veya TRABİS'ten teyit edin.

Ad süresi dolduğu için değil de sahibi feragat ettiği ya da tahsis iptal edildiği için açılıyorsa (tahsise kapalı veya kısıtlı listeye alınma dışındaki iptaller) bekleme süresi iki aydır (md. 12/2). TRABİS, yeniden tahsise açılan adları Yeniden Tahsise Açılan Alan Adları sayfasında "Başvuruya Açılacağı Tarih" sütunuyla birlikte yayımlar.

"Kullanımın durdurulması" pratikte ne demek?

Bu iki ayda alan adı hâlâ önceki sahibine tahsislidir ama kullanımı durdurulmuştur; web sitesinin ve e-postanın çalışmamasını bekleyin. Geri almanın yolu kayıt kuruluşu üzerinden yenilemedir. Son güne bırakmayın: ödeme ve TRABİS işlemi zaman alabilir.

.tr WHOIS'te durum ve tarihler

IANA'nın RDAP bootstrap listesinde .tr için bir RDAP sunucusu yer almaz. Bu nedenle sorgu aracımız .tr adlarında whois.trabis.gov.tr sunucusuna port 43 üzerinden WHOIS sorgusu yapar. Yanıt, gTLD'lerden farklı bir biçimdedir:

** Domain Name: ornek.com.tr
Domain Status: Active
Frozen Status: -
Transfer Status: The domain is LOCKED to transfer.
...
** Additional Info:
Created on..............: 2015-Mar-02.
Expires on..............: 2027-Mar-01.

• Domain Status: Alan adının TRABİS'teki genel durumu (ör. Active). gTLD'lerdeki EPP durum kodları burada görünmez. redemptionPeriod gibi değerler .tr WHOIS'te yer almaz.
• Frozen Status: Alan adının dondurulup dondurulmadığını gösterir. Örneğin uyuşmazlık çözüm mekanizması tebliğine göre uyuşmazlığa konu alan adı süreç boyunca dondurulur. Bu alanda - dışında bir değer görürseniz kayıt kuruluşunuza danışın.
• Transfer Status: Alan adının başka bir kayıt kuruluşuna taşınmaya kilitli olup olmadığını gösterir (bkz. domain transferi).
• Created on / Expires on: İlk tahsis ve bitiş tarihleri. Süre dolumu hesabı bu tarihe göre yapılır.
• Last Update Time: WHOIS veritabanının zaman damgasıdır. Farklı alan adlarında aynı değer döndüğü için alan adının son değiştirilme tarihi olarak yorumlanmamalıdır.

Kayıt sahibi bilgileri çoğu zaman "Hidden upon user request" olarak gizlenir (bkz. WHOIS gizliliği). Dikkat: Yeniden tahsise açılmış ama bekleme süresindeki bir ad için WHOIS No match found yanıtı dönebilir. Bu yanıt, adın hemen kaydedilebileceği anlamına gelmez. Açılış tarihini TRABİS listesinden kontrol edin.

gTLD takviminden farkı

gTLD'lerde değerli adlar çoğu zaman silinmeden önce registrar açık artırmasında el değiştirir (bkz. domain ne zaman düşer?). .tr'de yönetmeliğin 13. maddesi alan adı satışını düzenliyor. Ancak BTK'nın 13.09.2025 tarihli kararına göre satışa ilişkin usul ve esaslar belirlenene kadar satış talepleri kayıt kuruluşlarınca işleme alınmıyor. Aynı karar, bir Alan Adı Satış Platformu (ASAP) öngören yönetmelik taslağını kamuoyu görüşüne açtı. Taslak, yeniden tahsise açılan adlardan kurumun uygun gördüklerinin bu platform üzerinden verilebileceğini ve bekleme sürelerinin bu adlara uygulanmayabileceğini öngörüyor. Taslağın yürürlüğe girip girmediğini BTK mevzuat sayfasından kontrol edin.

Alan adı sahipleri için öneriler

• Kayıt kuruluşundaki iletişim e-postanızın güncel olduğundan emin olun. Yenileme bildirimi bu adrese gelir.
• Kritik adlarda otomatik yenilemeyi açın veya birkaç yıllık tahsis alın (en fazla beş yıl).
• Süre dolduysa beklemeden kayıt kuruluşunuza başvurun. İki ay geçtikten sonra adı geri alamazsınız; başvuruya açıldığında herkesle aynı sırada beklersiniz.
• Belgeli bir uzantı kullanıyorsanız belgelerinizin geçerliliğini koruyun. Belgelerin geçerliliğini yitirdiği tespit edilirse tahsis iptal edilebilir.

Bir .tr adını bekleyenler için öneriler

• Bitiş tarihini WHOIS'ten not edin. Kabaca iki ay sonra adın TRABİS listesinde yayımlanmasını, bir ay sonra da başvuruya açılmasını bekleyin.
• Açılış tarihini TRABİS listesinden doğrulayın ve o gün başvuruyu yapacak kayıt kuruluşunu önceden seçin.
• Marka içeren adlardan uzak durun. .tr'nin kendi uyuşmazlık çözüm mekanizması vardır (bkz. UDRP nedir?).
• Adın geçmişini kontrol edin (bkz. expired domain kontrol listesi).

Sık Sorulan Sorular

.tr domain süresi dolunca hemen silinir mi?

Hayır. Önce iki ay kullanımı durdurulur ve sahibi bu sürede yenileyebilir; ardından ad yeniden tahsise açılır ve bir ay daha başvuru alınmaz.

Süresi dolan .com.tr alan adımı geri alabilir miyim?

Evet, bitişten sonraki iki aylık durdurma süresi içinde kayıt kuruluşunuz üzerinden yenileyerek. Bu süre geçince ad sizin olmaktan çıkar. gTLD'ler için bkz. süresi dolan domaini geri alma.

Düşen bir .com.tr adını ne zaman kaydedebilirim?

TRABİS'in yeniden tahsise açılan alan adları listesinde gösterilen "Başvuruya Açılacağı Tarih"ten itibaren. Süre dolumu nedeniyle açılan adlarda bu tarih, bitişten yaklaşık üç ay sonrasına denk gelir.

.com.tr almak için hâlâ belge gerekiyor mu?

Hayır. 14 Eylül 2022'den beri .com.tr, .net.tr ve .org.tr belgesiz tahsis ediliyor. .av.tr, .edu.tr, .gov.tr gibi uzantılar ise hâlâ belge gerektiriyor.

WHOIS "No match found" diyor ama adı kaydedemiyorum. Neden?

Ad büyük olasılıkla yeniden tahsise açılmış ama bekleme süresindedir; TRABİS listesindeki açılış tarihini kontrol edin. Ad tahsise kapalı ya da kısıtlı bir listede de olabilir.